Điều 13 Nghị định số 247/2026/NĐ-CP: Thực hiện tiếp nhận, giúp đỡ người chấp hành xong hình phạt tù tái hòa nhập cộng đồng

Điều 13. Thực hiện tiếp nhận, giúp đỡ người chấp hành xong hình phạt tù tái hòa nhập cộng đồng

1. Thời gian giúp đỡ người chấp hành xong hình phạt tù từ ngày Công an cấp xã tiếp nhận người chấp hành xong hình phạt tù đến khi kết thúc giúp đỡ quy định tại khoản 1 Điều 14 Nghị định này.

2. Trong thời hạn 05 ngày làm việc kể từ ngày nhận được thông báo phạm nhân hết thời hạn chấp hành án phạt tù, thông báo về quyết định đặc xá, Công an cấp xã phải kiểm tra thông tin về cư trú, các nội dung khác có liên quan và phối hợp với gia đình phạm nhân để xác định chính xác nơi phạm nhân sẽ về cư trú sau khi chấp hành xong án phạt tù, được đặc xá. Trường hợp thông tin địa chỉ về cư trú không đúng hoặc có cơ sở xác định phạm nhân sẽ không về cư trú tại địa phương, Công an cấp xã phải thông báo bằng văn bản cho trại giam, trại tạm giam đã gửi thông báo phạm nhân hết thời hạn chấp hành án phạt tù, được đề nghị đặc xá. Trại giam, trại tạm giam phối hợp xác minh, cập nhật, thông báo địa chỉ nơi phạm nhân dự kiến cư trú theo thông tin, tài liệu có trong hồ sơ và kết quả xác minh.

3. Công an cấp xã phải kiểm tra, nắm chắc tình hình có liên quan, chủ động để tham mưu Ủy ban nhân dân cấp xã thực hiện tiếp nhận, giúp đỡ khi phạm nhân chấp hành xong án phạt tù, được đặc xá trở về cộng đồng.

4. Khi người chấp hành xong hình phạt tù đến trụ sở Công an cấp xã trình diện, Trưởng Công an cấp xã phân công cán bộ trực tiếp làm việc với họ. Nội dung buổi làm việc gồm:

a) Thông báo về chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước đối với người chấp hành xong hình phạt tù;

b) Nắm tâm tư, nguyện vọng của người chấp hành xong hình phạt tù;

c) Hướng dẫn thực hiện các thủ tục về đăng ký cư trú, cấp căn cước, tư vấn, hỗ trợ thông tin về tạo việc làm, vay vốn từ Ngân hàng Chính sách xã hội, giới thiệu, mời tham gia các mô hình tái hòa nhập cộng đồng hiện có tại địa phương và những vấn đề cần thiết khác để sớm tái hòa nhập cộng đồng;

d) Yêu cầu người chấp hành xong hình phạt tù chấp hành nghiêm chỉnh các quy định của pháp luật và quy định của cơ quan, tổ chức, địa phương nơi làm việc, học tập, cư trú;

đ) Lập biên bản làm việc với người chấp hành xong hình phạt tù trong đó yêu cầu họ cam kết không vi phạm pháp luật, không tái phạm tội;

e) Lập phiếu thông tin người chấp hành xong hình phạt tù.

5. Căn cứ vào đặc điểm nhân thân người chấp hành xong hình phạt tù và tình hình thực tế ở địa phương, Công an cấp xã phối hợp với Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội cấp xã để tham mưu với Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã lựa chọn cá nhân là thành viên trong tổ chức chính trị - xã hội, tổ chức khác thực hiện giúp đỡ người chấp hành xong hình phạt tù; bảo đảm mỗi một người chấp hành xong hình phạt tù phải có một người trực tiếp giúp đỡ tái hòa nhập cộng đồng.

6. Trong thời hạn 05 ngày làm việc kể từ ngày làm việc với người chấp hành xong hình phạt tù, Trưởng Công an cấp xã tham mưu, đề xuất Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã ra quyết định về phân công người trực tiếp giúp đỡ. Quyết định này phải được gửi ngay cho Công an cấp xã, người trực tiếp giúp đỡ và người chấp hành xong hình phạt tù.

7. Người trực tiếp giúp đỡ phải xây dựng kế hoạch thực hiện giúp đỡ người chấp hành xong hình phạt tù; báo cáo Ủy ban nhân dân cấp xã và gửi cho Công an cấp xã. Kế hoạch nêu rõ mục đích, thời gian, biện pháp giúp đỡ người chấp hành xong hình phạt tù.

8. Trong thời hạn 03 ngày làm việc kể từ ngày làm việc với người chấp hành xong hình phạt tù, Công an cấp xã phải lập hồ sơ giúp đỡ người chấp hành xong hình phạt tù tái hòa nhập cộng đồng.

9. Công an cấp xã thực hiện đánh giá, phân loại người chấp hành xong hình phạt tù sau khi nhận được bản báo cáo kết quả giúp đỡ của người trực tiếp giúp đỡ. Người chấp hành xong hình phạt tù được đánh giá và phân loại thành một trong bốn nhóm sau:

a) Nhóm A: Có ý thức chấp hành pháp luật; có điều kiện thuận lợi để tái hòa nhập cộng đồng như đã có việc làm ổn định; sống trong môi trường tốt; có cuộc sống ổn định;

b) Nhóm B: Có ý thức chấp hành pháp luật nhưng còn gặp khó khăn trong tái hòa nhập cộng đồng như: Không có việc làm hoặc có việc làm không ổn định; cuộc sống gặp khó khăn; bản thân còn tự ti, mặc cảm;

c) Nhóm C: Còn chưa có ý thức chấp hành pháp luật, còn có những điều kiện, khả năng vi phạm pháp luật như sống ở môi trường phức tạp về an ninh, trật tự; hoàn cảnh sống, hoàn cảnh gia đình dễ dẫn đến vi phạm pháp luật;

d) Nhóm D: Đang ở trại tạm giam, cơ sở giáo dục bắt buộc, trường giáo dưỡng, cơ sở cai nghiện bắt buộc.

10. Căn cứ kết quả phân loại theo nhóm, Công an cấp xã phối hợp với người trực tiếp giúp đỡ người chấp hành xong hình phạt tù điều chỉnh biện pháp giúp đỡ đối với Nhóm B và Nhóm C để giúp họ chấp hành tốt quy định của pháp luật, ổn định công việc và cuộc sống; tham mưu Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã xem xét kết thúc giúp đỡ đối với người chấp hành xong hình phạt tù có 03 kỳ đánh giá liên tiếp được phân loại Nhóm A; kết thúc giúp đỡ đối với các trường hợp thuộc Nhóm D. Định kỳ vào ngày 14 của tháng cuối quý, Công an cấp xã lập danh sách người chấp hành xong hình phạt tù theo từng nhóm, báo cáo Cơ quan thi hành án hình sự Công an cấp tỉnh và lưu hồ sơ.